به بهانه نتایج کنکور – نظریه اسناد سازی

دوست عزیزم خسته نباشید آیا شما هم کنکور داشتید؟ کنکور چطور بود ؟ آیا شما در کنکور موفق شدید . یا شکست خوردید؟


شاید شما طعم پیروزی یا شکست را در کنکور چشیدید یا چشیده بودید یا خواهید چشید و اگر هم با کنکور سرو کاری نداشته باشید در دیگر میدانهای مبارزه در وسعت زندگی موفقیت یا شکست هایی را تجربه کرده اید .


عکس العمل آدمها در رابطه با شکست و پیروزیهایشان و نوع نگرش و تصمیم گیریهایشان بسیار متفاوت است و این ناشی از اسناد سازی آنهاست که امروز به آن می پردازیم.


ما آدمها عادت داریم که برای هر چیزی یک علتی، فرض می کنیم و بنا بر آن فرضمان ، استراتژی و تصمیمی اتخاذ می کنیم تا به اهدافمان برسیم.







دو مثال در مورد اسناد سازی و علت یابی افراد :


الف ) شاید افرادی را دیده اید که در صورت شکست ( مثلا شکست در کنکور) اینگونه علت یابی می کنند :


" علت شکستم خودم هستم ، و من هم توانائی آن را ندارم که بخواهم از شکستم جلوگیری کنم ، و زندگی من با شکست گره خورده است و هیچ موقع من در زندگی شانس نیاورده ام ، همیشه و در همه جا من و شکست در زندگی شریک هم بستر بوده ایم ."


ب ) افرادی را هم در اطراف خود می بینیم که شکست خود را اینگونه تبیین و علت یابی می کنند:


اگرچه مقداری کوتاهی کردم و بدون برنامه ریزی عمل کردم ، ولی می توانم با رفع نقاط ضعفم و اصلاح برنامه ام موفقیت را که در چند قدمی من است در آغوش کشم ، شکست لازمه پیروزی است و من باید شکست را نیز جزء تجارب زندگی ام به حساب آورم و مانند سایر قسمتهای زندگی به دنبال موفقیت باشم. من در این مورد به خصوص شکست خورده ام و باید این نقطه ضعفم را به درایت و تدبیر و مشورت به پیروزی تبدیل کنم . و در برنامه ام باید انعطاف لازم را بدهم."







بطور کلی ما ؛ به 4 جنبه متفاوت در علت تراشی و اسناد سازی هایمان توجه می کنیم

( این 4 جنبه را روی مثال کنکور توضیح می دهیم – در سایر اعمال و رفتار آدمی هم صادق است که خودتان آن را تعمیم دهید)


1 – درونی – بیرونی


مثلا آیا علت موفقیت یا شکست شما در کنکور خودتان بوده اید یا عوامل بیرونی تعیین کننده بوده است ؟ هر کدام را انتخاب کنید یا هر دو را انتخاب کنید ، نشان دهنده نوع اسناد سازی شما در این بخش است.


2 – کنترل پذیر – کنترل ناپذیر


آیا اینکه در کنکور پذیرفته یا رد شده اید در اختیار شما بوده است و پیرو این نظریه هستید که ما حاکم بر سرنوشت خود هستیم ؟ آیا عقیده دارید که شما یک مهره ای هستید که تقدیر روزگار به هرسمت سویی حرکتش می دهد ؟ و تکیه بر شانس و اقبال می کنید.؟


3 – پایدار – نا پایدار


آیا موفقیت یا شکست خود را قابل تغییر می دانید و یا فکر می کنید آنها تغییر ناپذیرند ( آیا حکم اعدام یا آزادی شما تجدید نظر می شود ؟ )


4 – اختصاصی – کلی


آیا با شکست خوردن ، اینگونه فکر می کنید که شما فردی هستید که همیشه و همه جا شکست می خورید یا با پیروز شدنتان آن را کلی می دانید؟







قبل از مطالعه ادامه مطالب لطفا بیندیشید که :


1 - شما وقتی به علل موفقیت و شکستتان می اندیشید در هر کدام از جنبه های 4 گانه فوق چگونه آن را اسناد سازی می کنید؟


2 – ما در هر یک از موارد بالا ، کدامیک از دو گزینه آن را برای اسناد سازی انتخاب کنیم تا به آرامش برسیم و در زندگی نیز موفق و پیروز باشیم.













به بهانه نتایج کنکور – نظریه اسناد سازی (بخش دوم ) :




دوست خوب من ، با توجه به مطالب بالا، چه نوع اسناد سازی کنیم تا به موفقیت ما ختم شود ؟


نکاتی که روانشناسی کاربردی در اخیتار ما می گذارد تا به نتیجه آرامش بخش و موفقیت آمیز برسیم به شرح ذیل است:


یکم :


ذهن و مغز باید انعطاف داشته باشد و بسته به هر مسئله ای ، نوع اسناد سازی را تغییر دهیم ( سازگاری شخصیت ).


دوم :


نوعی از اسناد سازی مطلوب است که منجر به موفقیت شده و فرد را به سوی هدفش سوق دهد . حتی ممکن است این اسناد سازی درست هم نباشد ولی ما را به موفقیت روبرو سازد .


به مثالی توجه کنید که دو نوع اسناد سازی درمورد نتایج کنکور صورت می گیرد.









الف ) اسناد سازی نامطلوب : ( ایجاد افسردگی )


- سئوالات کنکور امسال بسیار مشکل بود ( اسناد بیرونی )


- سختی و سادگی سئوالات هم در اختیار ما نیست ( کنترل ناپذیر)


- من همیشه و همه جا ، گرفتاری دارم و این تمامی ندارد ( پایدار و کلی )







نتیجه >>> اسناد سازی با عاملی بیرونی ، کنترل ناپذیر ، پایدار و کلی موجب

می شود : 1 - نامیدی


2 - انتظار عدم موفقیت بعدی


3 – رفتار انفعالی


و اینها همه منجر به احساس شکست در ما می شود.









ب ) اسناد سازی مطلوب :


- اگر چه سئوالات کنکور مشکل بود ولی این مسئله برای همه داوطلبان مطرح بود و عامل اصلی ، کمی فعالیت و بی برنامگی من بوده است ( عامل درونی )


- برنامه ریزی و مطالعه کافی و استفاده از نظرات مشاورین و تجربه پذیرفته شدگان می تواند منجر به موفقیت من شود ( کنترل پذیر)


- مشکلات من دائمی نیست ( ناپایدار)


- من در سایر زمینه ها استعداد دارم و در جوانب مختلف شایستگی های زیادی از خود نشان داده ام ( اسناد سازی اختصاصی )







نتیجه >>> اسناد سازی با عامل درونی ، کنترل پذیر ، پایدار و اختصاصی موجب

می شود : 1 - امیدواری


2 - انتظار موفقیت بعدی


3 - رفتار فعال در جهت هدف


و اینها همه منجر به احساس موفقیت و انرژی جهت حرکت به سوی اهداف ميشود.











نتیجه گیری :


1 ) نوع تفکر و اسناد سازی شما منجر به انتظاراتی در شما می شود و بر مبنای


آن روشهایی را اتخاذ می کنید که ممکن است به احساس شکست یا موفقیت بیانجامد .


2 ) دقت کنید :


- استراتژی و روش مناسب انتخاب کنید ( دقت به بحث اسناد سازی )


- بر مبنای اسناد سازی خود تلاش کنید.


- در تلاش خود استقامت کافی نشان دهید.

test-psychology.persianblog.com/